NASA-foto van de dag

Een Messier-moment voor Tempel 2

Een sterrenveld met links een diffuse, groenachtige wolk — de coma van een komeet — en rechts een dichte, bolvormige concentratie van sterren: een bolhoop.
Komeet 10P/Tempel 2 (links) en de bolvormige sterrenhoop Messier 30 (rechts), vastgelegd op 29 juli 2026 terwijl de komeet kort langs de sterrenhoop aan de hemel trok. Opname van NASA's Astronomy Picture of the Day, 8 augustus 2026. Beeld & copyright: Dan Bartlett (specifieke rechten van toepassing — zie NASA's gebruiksvoorwaarden). Origineel: apod.nasa.gov.Beeld: NASA/ESA · gebruiksvoorwaarden

Welke van deze twee wazige vlekken is géén komeet? Op deze opname staan een periodieke komeet en een bolvormige sterrenhoop toevallig vlak naast elkaar aan de hemel — en door een kleine telescoop zien ze er verrassend hetzelfde uit: allebei vaag en pluizig. Toch is het verschil in werkelijkheid enorm.

Wat zie je hier?

Links in beeld staat komeet 10P/Tempel 2, te herkennen aan de diffuse, groenachtige coma rond de kern — dezelfde komeet die eerder deze zomer al op Ultranova voorbijkwam vanwege zijn dichtste nadering tot de aarde. Rechts staat Messier 30 (M30), de dertigste ingang in de beroemde catalogus van de 18e-eeuwse Franse astronoom Charles Messier. Messier hield in zijn jacht op kometen juist een lijst bij van alles wát géén komeet was: objecten die, anders dan kometen, nacht na nacht op dezelfde plek tussen de achtergrondsterren bleven staan. Zo belandde M30 op zijn lijst als "niet-komeet nummer 30".

Toch zou ook Messier zelf hier vermoedelijk twee keer moeten kijken: door zijn telescoop zagen zowel de komeet als de sterrenhoop er hetzelfde uit — flauw en wazig. In werkelijkheid liggen ze werelden uit elkaar. Deze opname van 29 juli 2026 laat zien hoe het smalle stofspoor van Tempel 2 optisch dwars door de sterrenhoop lijkt te lopen, terwijl de komeet in werkelijkheid slechts 3,5 lichtminuten van de aarde stond. M30 bevindt zich daarentegen op zo'n 28.000 lichtjaar afstand — de twee liggen dus enkel toevallig in dezelfde kijkrichting, met een afstandsverschil van vele biljoenen kilometers.