Verre Objecten
Zielnevel
Hoog in het sterrenbeeld Cassiopeia fonkelt een immense kraamkamer van nieuwe sterren. De Zielnevel, in het Engels de Soul Nebula, is een uitgestrekte wolk van stof en gas op ongeveer 6.500 lichtjaar afstand van de aarde. Samen met de nabijgelegen Hartnevel vormt dit duo aan de nachtelijke hemel het bekende paar Heart and Soul. Vaak wordt deze nevel aangeduid als IC 1848, hoewel die naam strikt genomen alleen toebehoort aan de open sterrenhoop die zich diep in het hart van de gaswolk bevindt. Verder staat het object bekend als Westerhout 5, Sharpless 2-199 en LBN 667.
Wat zie je hier?
Op de afbeelding tonen wij een indrukwekkend infraroodmozaïek, vastgelegd door de WISE-ruimtetelescoop van NASA. Je kijkt hier naar een enorme open sterrenhoop, een losse verzameling van sterren die uit dezelfde oerwolk zijn ontstaan, omgeven door diezelfde wolk van gas en stof. In deze wolk blazen jonge, bijzonder zware sterren met hun krachtige straling enorme gaten of holtes. Aan de randen van deze leegtes wordt het omringende gas vervolgens krachtig samengeperst. Dit proces is de vonk voor nieuwe kosmische activiteit: door die samenpersing ontbranden er namelijk weer opeenvolgende generaties van gloednieuwe sterren.
Metingen van sterrenkundigen bevestigen deze kettingreactie. Ze laten zien dat de sterren systematisch jonger worden naarmate ze verder van het midden van de holtes af staan. De oudste sterren bevinden zich in het centrum, terwijl de versgeboren exemplaren zich aan de dichte, uitdijende randen bevinden. Aan de hemel beslaat dit immense complex een gebied ter grootte van ongeveer vier volle manen. Omdat het direct naast de Hartnevel (IC 1805) ligt, bieden ze samen een spectaculair en dynamisch venster op voortdurende stervorming.
De oneindigheid in perspectief
- Het licht dat we nu van de Zielnevel zien, is 6.500 jaar onderweg geweest; toen dit licht vertrok, leefde de mensheid op aarde nog in de prehistorie.
- Aan onze hemel beslaat het gebied een oppervlakte van vier volle manen, wat illustreert hoe ontzagwekkend groot dit stervormingsgebied in werkelijkheid is.
- Terwijl je dit leest, gaat dit kosmische proces onverminderd door; samengeperst gas aan de randen van de holtes smeedt op dit moment alweer de volgende generatie sterren.