Telescopen
Keck Observatorium
Twee identieke telescopen op de top van een slapende vulkaan, ver boven de wolken. Het W. M. Keck Observatorium bestaat uit twee telescopen van elk 10 meter doorsnede, gebouwd op Mauna Kea op Hawaï — met een piek van ruim 4.200 meter een van de hoogste bergen ter wereld vanaf de oceaanbodem gerekend, en daardoor uitzonderlijk geschikt voor sterrenkunde.
Wat maakt Keck bijzonder?
In plaats van één gigantische spiegel te gieten (technisch tot een bepaalde grootte lastig), bestaat elke Keck-spiegel uit 36 zeshoekige segmenten die samen als één oppervlak functioneren — een ontwerp dat sindsdien door vrijwel elke nieuwe generatie reuzentelescoop is overgenomen, inclusief de toekomstige Extremely Large Telescope.
Keck was decennialang een van de grootste optische telescopen ter wereld en droeg bij aan baanbrekend onderzoek, waaronder het nauwkeurig volgen van sterren rond het zwarte gat in het centrum van de Melkweg — werk waarvoor astronoom Andrea Ghez in 2020 de Nobelprijs ontving.
In perspectief
- Mauna Kea steekt vanaf de oceaanbodem gemeten hoger op dan de Mount Everest — het grootste deel van de berg ligt gewoon onder water.
- Op deze hoogte bevat de atmosfeer beduidend minder waterdamp, wat infraroodwaarnemingen die op zeeniveau vrijwel onmogelijk zijn, hier wél mogelijk maakt.
- De locatie is voor de inheemse Hawaiiaanse gemeenschap ook een heilige plek, wat de aanleg van nieuwe telescopen op de berg tot een voortdurend punt van maatschappelijk debat maakt.